Hiperwitaminoza – wywołana nadmiarem witamin w organizmie, dotyczy przede wszystkim witamin rozpuszczalnych w tłuszczach: A, D, E, K;

 Hipowitaminoza – wywołana zbyt małą ilością jednej lub kilku witamin w organizmie, występuje na skutek niedoboru witamin w diecie, działania leków albo zwiększonego zapotrzebowania w przebiegu chorób lub w czasie ciąży;

 Awitaminoza – wywołana przez niedobór witamin, powoduje różne zakłócenia przemiany materii.
Witaminy dzieli się na rozpuszczalne w tłuszczach i rozpuszczalne w wodzie.
Witaminy r o z p u s z c z a l n e w t ł u s z c z a c h trawione są tylko w żółci, a ich nadmiar nie może być szybko usunięty z organizmu, ponieważ magazynowane są w ustroju. Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach to:

Witamina A – nazywana jest „witaminą wzrostową” (działa z hormonem wzrostu), jedna z najwcześniej odkrytych witamin, jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania rogówki oraz komórek nabłonka, a poprzez to wzroku, korzystnie wpływa na wzrost i odtwarzanie kości zębów, pełni ważną rolę w syntezie hormonów i ich regulacji, ma właściwości przeciwnowotworowe; witamina A znajdująca się w kosmetykach, właściwie dozowana, wykazuje korzystny wpływ na skórę, włosy i paznokcie; najbogatszym źródłem witaminy A są warzywa i owoce, a także mleko, ser, masło, jaja, tłuste mięso; zbyt wysokie spożycie witaminy A jest toksyczne; jej niedobór, a także nadmiar powoduje utratę apetytu, suchość i świąd skóry, wypadanie włosów, gorsze gojenie się ran, „kurzą ślepotę” oraz zahamowuje wzrost; skutkiem niedoboru tej witaminy jest również anemia, paraliż, zaś z powodu nadmiernego spożywania dużych jej ilości powoduje zatrucie; spożyta z pożywieniem w 80 % ulega wchłanianiu, pozostałe 20 % w ciągu 1 – 2 dni wydalane jest z kałem;

Witamina D – nazywana jest „kalcyferolem” (łac.: calcium  wapń), a także „witaminą przeciwkrzywiczną”; odgrywa podstawową rolę w procesie budowy kości i zębów poprzez wspomaganie wchłaniania wapnia i fosforu, wpływa na prawidłowe działanie systemu nerwowego, zapobiega wystąpieniu u dzieci krzywicy; może być wytwarzana przez światło słoneczne, co wyróżnia ją spośród innych witamin; dobrym źródłem tej witaminy są żółtka jaj, mleko, masło, śmietana, tłuste ryby, tran, wątroba; niedobór witaminy D powoduje obniżenie poziomu wapnia i osłabienie rozwoju kości oraz zwiększenie ryzyka powstawania komórek nowotworowych, zaś nadmiar jest niebezpieczny, gdyż spożywana w ilościach większych od zalecanych może okazać się toksyczna, czego skutkiem jest powstanie ryzyka zawału, miażdżycy lub kamicy nerkowej; długo utrzymywane w organizmie stężenie toksyczne powoduje odkładanie się wapnia w tkankach miękkich, a w konsekwencji prowadzi do śmierci;
 

Wybór właściwych produktów w naszej codziennej diecie ma ogromne znaczenie dla zapewnienia zdrowia, energii życiowej i dobrego funkcjonowania. Odpowiednie jedzenie pozwala zachować piękne włosy, paznokcie i jędrne ciało.

 Żywność
Żywność, artykuły żywnościowe, środki spożywcze – wszelkie produkty pochodzenia roślinnego i zwierzęcego, które w stanie naturalnym lub przetworzone, stanowią pokarm człowieka. Żywność powinna zawierać podstawowe składniki przemiany materii: wodę, węglowodany, białka, tłuszcze, sole mineralne, witaminy i enzymy.
Artykuły żywnościowe dzieli się w zależności od pochodzenia produktu, przetworzenia i składu chemicznego. W Polsce podział ten obejmuje dwanaście grup żywności. Są to artykuły: mięsne, zbożowe, mleczne, nabiał, jaja, masło, oleje i tłuszcze, ziemniaki, warzywa, owoce, cukier i słodycze, nasiona roślin strączkowych. W przeszłości żywność była stosunkowo mało przetworzona i w większości spożywana w stanie naturalnym. Stosowane były tradycyjne metody jej przygotowania i konserwacji jak: gotowanie, pieczenie, suszenie, wędzenie czy kiszenie. Obecne technologie umożliwiają coraz większy stopień przetworzenia żywności w celu poprawienia właściwości odżywczych produktów, możliwości długiego przechowywania, a przede wszystkim walorów handlowych. Dietetycy ostrzegają przed konsekwencjami spożywania takiej żywności, nadmiernie oczyszczonej, skoncentrowanej, chemizowanej, pozbawionej składników balastowych itp. Negatywne skutki zdrowotne obserwujemy w krajach najbardziej uprzemysłowionych w postaci rozprzestrzeniania się chorób cywilizacyjnych i nadmiernej otyłości. Aby uzupełnić braki biopierwiastków, witamin, enzymów i innych składników proponuje się stosowanie specjalnie w tym celu produkowanych suplementów żywności. Na świecie, skutki nadmiaru spożywanej żywności są problemem krajów rozwiniętych. Kraje zacofane gospodarczo, przeludnione lub posiadające trudne warunki glebowo-klimatyczne, borykają się z problemem głodu i niedożywienia. Problem ten od lat próbują złagodzić wyspecjalizowane organizacje ONZ, propagując nowe metody upraw, wprowadzając nowe odmiany roślin i gatunków zwierząt. Ciągle nie rozwiązany problem głodu na świecie jest wyzwaniem dla światowej społeczności na XXI wiek.

 Zalecenia żywieniowe
Ogólne zalecenia żywieniowe są opracowywane na podstawie badań i aktualnego stanu wiedzy w tej dziedzinie. Zalecenia takie opracowuje Światowa Organizacja Zdrowia (WHO). W Polsce zalecenia zostały opracowane przez Komitet Żywienia Człowieka Polskiej Akademii Nauk, Instytut Żywności i Żywienia oraz Polskie Towarzystwo Nauk Żywieniowych. Zalecenia te są następujące:
1. Jedz regularnie minimum trzy posiłki dziennie.
2. Twoje codzienne pożywienie powinno zawierać różnorodną żywność pochodzenia roślinnego i zwierzęcego.
3. Spożywaj codziennie produkty zbożowe oraz warzywa i owoce. Warzywa najlepiej jeść na surowo lub krótko gotowane.
4. Dwa, a najlepiej trzy razy dziennie spożywaj mleko, biały ser, jogurty lub kefiry o obniżonej zawartości tłuszczu.
5. Mięso i jego przetwory jedz w ilościach umiarkowanych, dwa lub trzy razy w tygodniu. Wybieraj mięso chude. W pozostałe dni jadaj dania z ryb i roślin strączkowych (fasola groch, soja).
6. Ograniczaj ilość spożywanego tłuszczu. Do przyrządzania potraw tłuszcze zwierzęce zastępuj olejami lub oliwą z oliwek.
7. Ograniczaj spożywanie soli kuchennej. Jedna płaska łyżeczka soli dziennie dodawana do potraw powinna wystarczyć. Nie dosalaj.
8. Zachowaj umiar w jedzeniu cukru i słodyczy. Zamiast słodyczy jadaj więcej owoców i warzyw.
9. Bądź aktywny ruchowo. Pomoże Ci to utracić nadmiar dostarczonych z pożywieniem kalorii. Pamiętaj, że ruch może często zastąpić lekarstwo, lecz żadne lekarstwo nie zastąpi ruchu.